Vasiyetname Nasıl Hazırlanır? Türleri, Şartları ve Örnek

Vasiyetname, kişinin ölümünden sonra malvarlığının tamamı veya belirli bir bölümü hakkında uygulanmasını istediği kararları hukuken geçerli biçimde açıklamasını sağlayan ölüme bağlı tasarruftur. Türkiye'de vasiyetname hazırlamak için mutlaka notere gitmek gerekmez. Kişi, kanundaki koşulları karşılamak şartıyla kendi el yazısıyla da geçerli bir vasiyetname düzenleyebilir. Ancak bilgisayarda hazırlanıp yalnızca imzalanan bir metin, el yazılı vasiyetnamenin şekil şartlarını karşılamaz.

Türk Medeni Kanunu, vasiyetnameyi resmî, el yazılı ve sözlü olmak üzere üç şekilde düzenler. Her yöntemin hazırlanma koşulları farklıdır. Ayrıca vasiyetname düzenleme hakkı sınırsız değildir. Mirasbırakanın eşi, çocukları veya diğer saklı paylı mirasçıları bulunuyorsa bunların kanuni hakları dikkate alınmalıdır. Adalet Bakanlığı tarafından erişime sunulan Türk Medeni Kanunu'nun 502 ve 531 ile devamındaki maddeleri, vasiyetname ehliyeti ve düzenleme biçimlerinin temel hukuki dayanağını oluşturur.

Vasiyetname Nedir ve Ne İşe Yarar?

Vasiyetname nedir sorusunun hukuki karşılığı, mirasbırakanın ölümünden sonra sonuç doğurmak üzere tek taraflı iradesiyle gerçekleştirdiği ölüme bağlı tasarruftur. Bu belgeyle belirli bir kişiye taşınmaz bırakılabilir, mirasçı atanabilir veya kanunun izin verdiği başka düzenlemeler yapılabilir. Vasiyetnamenin hükümleri kural olarak mirasbırakanın ölümüyle gündeme gelir. Düzenlendiği anda malvarlığının mülkiyetini başkasına geçirmez.

Örneğin bir kişi, kendisine ait taşınmazın ölümünden sonra belirli bir yakınına bırakılmasını isteyebilir. Başka bir kişi ise malvarlığının tasarruf edilebilir bölümünün bir derneğe veya vakfa kazandırılmasını amaçlayabilir. Bu iradelerin uygulanabilir olması, belgenin kanuni şekle uygunluğuna ve miras hukukundaki sınırlamalara bağlıdır.

Vasiyetname ile miras sözleşmesi aynı işlem değildir. Vasiyetname tek taraflıdır ve mirasbırakan tarafından kanuni yöntemlerle değiştirilebilir. Miras sözleşmesi ise tarafların katılımıyla kurulur ve sona erdirilmesi farklı kurallara tabidir. Üstelik miras sözleşmesi yapmak için aranan ehliyet koşulları vasiyetnameye göre daha kapsamlıdır.

Vasiyetname Şartları Nelerdir?

Geçerli bir vasiyetname için kişinin vasiyet yapma ehliyetine sahip olması, iradesini serbestçe açıklaması ve tercih ettiği vasiyetname türünün kanuni şekil şartlarını yerine getirmesi gerekir. Belgenin içeriği de hukuka ve ahlaka aykırı olmamalıdır. Bu unsurlardan birinin eksikliği, vasiyetnamenin iptali veya belirli hükümlerinin uygulanamaması sonucunu doğurabilir.

Vasiyetname hazırlamak için kaç yaşında olmak gerekir?

Türk Medeni Kanunu'nun 502. maddesine göre vasiyetname düzenleyebilmek için 15 yaşını doldurmuş olmak ve ayırt etme gücüne sahip bulunmak gerekir. Vasiyetname için genel olarak 18 yaşını doldurma zorunluluğu yoktur. Buna karşılık miras sözleşmesinde erginlik ve kısıtlı olmama gibi ek koşullar aranır.

Ayırt etme gücü, kişinin yaptığı işlemin anlamını ve sonuçlarını kavrayabilmesini ifade eder. Yaşlılık, engellilik veya bir hastalık tanısı tek başına bu gücün bulunmadığını göstermez. Değerlendirmede kişinin vasiyetnameyi düzenlediği andaki durumu önem taşır. Özellikle ileride ehliyet tartışması doğabilecek durumlarda tıbbi değerlendirme, ilgili tarihteki iradenin açıklığa kavuşturulmasına yardımcı olabilir.

Özgür irade ve hukuka uygun içerik

Vasiyetname kişinin gerçek isteğini yansıtmalıdır. Aldatma, tehdit, korkutma veya zorlama yoluyla düzenlenen belgeler hukuki uyuşmazlıklara neden olabilir. Ayrıca başkasına ait malı kendisine aitmiş gibi vasiyet etmek, o malın doğrudan lehtara geçmesini sağlamaz. Tasarrufun kapsamı ve yerine getirilme olanağı somut hukuki duruma göre değerlendirilir.

Vasiyetname şartları değerlendirilirken belgenin kim tarafından yazıldığı, tarih ve imzanın bulunup bulunmadığı, resmî vasiyetnamedeki tanıkların uygunluğu ve mirasbırakanın gerçek iradesi birlikte incelenmelidir.

Vasiyetname Türleri ve Aralarındaki Farklar

Türk hukukunda üç vasiyetname türü bulunur. Bunların arasında seçim yapılırken düzenleme kolaylığı, saklama koşulları, ispat imkânı ve olağanüstü durumların varlığı dikkate alınmalıdır.

Vasiyetname türü	Hazırlanma yöntemi	Temel koşul
Resmî vasiyetname	Yetkili resmî memur tarafından düzenlenir.	İki uygun tanığın katılımı ve kanuni işlem sırası gerekir.
El yazılı vasiyetname	Mirasbırakan tarafından bizzat yazılır.	Metnin tamamı el yazısıyla olmalı ve tarih ile imza bulunmalıdır.
Sözlü vasiyet	Olağanüstü koşullarda son arzular iki tanığa bildirilir.	Diğer vasiyetname türlerinin yapılamaması ve kanuni belgeleme sürecinin izlenmesi gerekir.

Resmî vasiyetname

Resmî vasiyetname, noter, sulh hâkimi veya kanunla yetkilendirilmiş başka bir görevli tarafından iki tanığın katılımıyla hazırlanır. Mirasbırakan son arzularını yetkili görevliye bildirir. Görevli vasiyetnameyi yazar veya yazdırır. Kanunda öngörülen okuma, imzalama, beyan ve tanıklık işlemleri tamamlanır.

Resmî düzenleme, belgenin saklanması ve işlem aşamalarının kayıt altına alınması bakımından önemli avantajlar sağlar. Bununla birlikte noterde hazırlanmış olması, vasiyetnamenin hiçbir şekilde iptal edilemeyeceği anlamına gelmez. Ehliyet eksikliği, irade sakatlığı veya şekle aykırılık gibi iddialar yargısal incelemeye konu olabilir.

El yazılı vasiyetname

El yazılı vasiyetname için noter onayı veya tanık bulunması zorunlu değildir. Ancak belgenin başından sonuna kadar mirasbırakanın kendi el yazısıyla yazılması gerekir. Düzenlendiği yıl, ay ve gün belirtilmeli ve belge bizzat imzalanmalıdır.

Bu yöntemin avantajı, kişinin herhangi bir resmî işlem yaptırmadan vasiyetname hazırlayabilmesidir. Dezavantajı ise belgenin kaybolması, zarar görmesi, sonradan değiştirilmesi veya şekil eksikliği nedeniyle uyuşmazlık çıkması ihtimalidir. El yazısının aidiyeti de gerektiğinde bilirkişi incelemesine konu olabilir.

Sözlü vasiyet

Sözlü vasiyet olağan bir alternatif değildir. Yakın ölüm tehlikesi, ulaşımın kesilmesi, savaş veya benzeri olağanüstü durumlar nedeniyle resmî ya da el yazılı vasiyetname düzenlenemiyorsa kullanılabilir.

Mirasbırakan son arzularını iki tanığa anlatır ve bunları belgelendirmelerini ister. Tanıklar kanunda gösterilen yöntemle beyanı yazılı hale getirerek gecikmeden yetkili mercie başvurur. Mirasbırakan daha sonra diğer vasiyetname türlerinden birini düzenleyebilecek duruma gelirse, bu olanağın doğmasından itibaren bir ay geçmesiyle sözlü vasiyet hükümden düşer.

Vasiyetname Nasıl Hazırlanır?

Vasiyetname nasıl hazırlanır sorusunda ilk adım, hangi malvarlığı unsurunun kime ve hangi hukuki kapsamda bırakılacağının belirlenmesidir. Metnin yazılması bundan sonra gelir. Özellikle birden fazla taşınmaz, farklı aile ilişkileri veya saklı paylı mirasçılar varsa planlama aşaması ileride doğabilecek uyuşmazlıkları azaltabilir.

1. Malvarlığını belirleyin: Taşınmazlar, banka hesapları, şirket payları, alacaklar ve diğer haklar bakımından güncel durumu değerlendirin. Malvarlığının tamamını tek tek saymak her zaman gerekli değildir ancak belirli mal vasiyetinde tanımlama açık olmalıdır.
2. Mirasçıları tespit edin: Eş, çocuklar, anne ve baba gibi yakınların miras hukuku bakımından konumunu belirleyin. Saklı payların etkisini hesaplamadan bütün malvarlığını üçüncü kişilere bırakacağınızı varsaymayın.
3. Kazandırmanın türünü seçin: Bir kişiyi mirasçı olarak mı atadığınızı yoksa ona yalnızca belirli bir mal veya hak mı bıraktığınızı açıklaştırın. Bu iki tasarrufun hukuki sonuçları farklıdır.
4. Düzenleme yöntemini kararlaştırın: El yazılı vasiyetname hazırlayacaksanız metni tamamen kendiniz yazın. Resmî vasiyetname istiyorsanız yetkili görevli önünde kanuni işlemleri tamamlayın.
5. Metni kontrol edin: Kişi ve mal tanımlarını, oranları, tarihleri ve varsa koşulları gözden geçirin. Birbiriyle çelişen hükümler bırakmamaya özen gösterin.
6. Güvenli saklama sağlayın: Belgenin ölüm sonrasında bulunabilmesini ve yetkili mahkemeye ulaştırılabilmesini sağlayacak bir saklama yöntemi seçin.

Hazırlama aşamasında kullanılan ifadeler belirleyicidir. Örneğin “evimi yeğenime bırakıyorum” ifadesi, mirasbırakanın birden fazla taşınmazı varsa belirsizlik yaratabilir. Taşınmazın tapudaki konumunun, bağımsız bölümünün ve kişiye ait payın tanımlanması daha açık bir düzenleme sağlar.

El Yazısıyla Vasiyetname Nasıl Yazılır?

Vasiyetname nasıl yazılır sorusunun en önemli yanıtı, el yazılı vasiyetnamenin tamamının mirasbırakan tarafından yazılması gerektiğidir. Bilgisayarda hazırlanan bir belgeyi yazdırıp altını imzalamak yeterli değildir. Başkasına yazdırılmış metne sonradan imza atılması da el yazılı vasiyetname şartını karşılamaz.

Belgenin başlangıcında vasiyetçinin kimliği açıkça belirtilebilir. Ardından ölümden sonra gerçekleştirilmesi istenen kazandırmalar tereddüde yer bırakmayacak şekilde yazılır. Son bölümde gün, ay ve yıl gösterilerek tarih konulur ve vasiyetçi kendi imzasını atar. Kanun belirli bir başlık veya standart cümle kullanılmasını zorunlu tutmaz.

Metnin anlaşılır olması için her bir kazandırmanın ayrı paragrafta yazılması yararlıdır. Özellikle birden fazla kişiye farklı mallar bırakılıyorsa her kişinin kimliği ve hangi mal üzerinde ne tür hak elde edeceği açıklanmalıdır. Silinti, ekleme ve sonradan yapılan düzeltmelerin metnin gerçekliğini tartışmalı hale getirmemesi önemlidir.

El yazılı vasiyetname örneği

Aşağıdaki metin, belirli bir mal bırakılmasına yönelik basitleştirilmiş bir vasiyetname örneğidir. Gerçek bir vasiyetname olarak kullanılabilmesi için kişisel bilgiler ve mal tanımları somut duruma uyarlanmalı, metnin tamamı vasiyetçi tarafından el yazısıyla yazılmalı ve gerçek düzenleme tarihiyle imzalanmalıdır.

VASİYETNAME

Ben, Ayşe Demir, ayırt etme gücüm yerinde olarak ve hiçbir baskı altında kalmaksızın son arzularımı açıklıyorum.

Ölümümden sonra, Ankara ili Çankaya ilçesinde bulunan ve tapuda adıma kayıtlı olan taşınmazdaki mülkiyet payımın kardeşim Mehmet Demir'e bırakılmasını vasiyet ediyorum. Bu kazandırmanın yasal mirasçılarımın saklı paylarından doğan hakları gözetilerek yerine getirilmesini istiyorum.

Bu vasiyetnameyi kendi özgür irademle ve başından sonuna kadar kendi el yazımla düzenledim.

12 Ekim 2026

Ayşe Demir

İmza

Önemli: Örnekteki isim, tarih ve taşınmaz açıklaması temsili niteliktedir. Gerçek belgede taşınmazın ada, parsel, bağımsız bölüm ve mülkiyet payı gibi ayırt edici bilgilerinin kullanılması gerekebilir. Ayrıca örnekteki saklı pay ifadesi, kanuna aykırı bir kazandırmayı kendiliğinden geçerli hale getirmez. Somut mirasçı ve malvarlığı durumunun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Noterde Vasiyetname Nasıl Yapılır?

Noterde vasiyetname düzenletmek isteyen kişi, son arzularını açıklamak üzere noterliğe başvurur. Noter, düzenlenecek belgenin hukuki niteliğine uygun işlemleri yürütür. Resmî vasiyetnamenin geçerliliği yalnızca noter imzasına değil, Türk Medeni Kanunu'nda belirtilen işlem sırasına ve iki tanığın katılımına bağlıdır.

Okuyabilen ve imzalayabilen vasiyetçiye ilişkin olağan usulde belge kendisine okutulur ve imzalatılır. Noter belgeyi tarihlendirerek imzalar. Vasiyetçi daha sonra noter huzurunda iki tanığa, belgeyi okuduğunu ve son arzularını içerdiğini beyan eder. Tanıklar gerekli açıklamaları belgeye geçirerek imzalar. Vasiyetnamenin içeriğinin tanıklara açıklanması zorunlu değildir.

Vasiyetçi belgeyi okuyamıyor veya imzalayamıyorsa kanun farklı bir resmî düzenleme usulü öngörür. Bu durumda belgenin yetkili görevli tarafından iki tanığın önünde okunması ve vasiyetçinin son arzularını içerdiğini açıklaması gerekir. Tanıkların buna ilişkin beyanları da usulüne uygun şekilde kaydedilir.

Noterde vasiyetname için gerekli belgeler

Noterde vasiyetname için gerekli belgeler işlemin niteliğine ve kişinin durumuna göre değişebilir. Genel olarak hazırlıklı bulunulması gereken bilgi ve belgeler şunlardır:

• Vasiyetçinin geçerli kimlik belgesi.
• Vasiyet yoluyla kazandırma yapılacak kişilerin kimliklerini belirlemeye yardımcı bilgiler.
• Belirli bir taşınmaz bırakılacaksa taşınmazı doğru tanımlamaya yarayan tapu bilgileri.
• Vasiyet edilecek şirket payı veya özel nitelikli haklar varsa bunlara ilişkin açıklayıcı belgeler.
• Kanuni koşulları taşıyan iki tanığın kimlik bilgileri ve işlem sırasında hazır bulunması.
• Noterin somut işlem bakımından gerekli gördüğü diğer belgeler.

Vasiyetname düzenlemek isteyen herkes için tek tip ve değişmez bir belge listesi bulunmadığından, işlem öncesinde ilgili noterlikle görüşmek yararlıdır. Kimlik tespiti, tanıkların uygunluğu ve özel işlem koşulları başvuru sırasında değerlendirilir.

Sağlık raporu ve tanık şartları

Vasiyetname düzenleyen herkesin belirli bir yaşın üzerinde olması nedeniyle otomatik olarak ayırt etme gücünden yoksun sayılması doğru değildir. Her işlem için koşulsuz sağlık raporu zorunluluğu bulunduğu da söylenemez. Bununla birlikte kişinin işlem ehliyetine ilişkin somut tereddütler varsa noter sağlık durumunun değerlendirilmesini isteyebilir. Rapor bulunması, diğer kanuni şekil şartlarının yerine geçmez.

Resmî vasiyetnamede tanık olamayacak kişiler kanunda belirlenmiştir. Bunlar arasında fiil ehliyeti bulunmayanlar, okuryazar olmayanlar, mirasbırakanın eşi, üstsoy ve altsoy kan hısımları, kardeşleri ve bu kişilerin eşleri bulunur. Ayrıca kamu hizmetinden mahkeme kararıyla yasaklanmış kişiler de görev alamaz. Tanık ve düzenlemeye katılan görevli lehine kazandırmalara ilişkin özel yasaklar da uygulanır.

Noterlerin ölüme bağlı tasarrufları belgelendirirken kanuni şekil şartlarına uyması ve kendilerine bırakılan vasiyetnameleri saklaması, Adalet Bakanlığı mevzuat sisteminde yer alan Noterlik Kanunu Yönetmeliği'nin 109. maddesinde ayrıca düzenlenmiştir.

Vasiyetnameyle Mirasın Tamamı Başkasına Bırakılabilir mi?

Vasiyetnamenin kapsamı, mirasbırakanın saklı paylı mirasçılarının bulunup bulunmadığına göre değişir. Kanun bazı mirasçılara, vasiyetnameyle ortadan kaldırılamayan belirli bir asgari miras hakkı tanır. Bu hak saklı pay olarak adlandırılır.

Türk Medeni Kanunu'na göre altsoyun saklı payı yasal miras payının yarısıdır. Anne ve babanın her birinin saklı payı, yasal miras paylarının dörtte biridir. Sağ kalan eşin saklı payı ise birlikte mirasçı olduğu kişilere göre değişir. Eş, altsoy veya anne ve baba zümresiyle birlikte mirasçı olduğunda yasal miras payının tamamı saklı paydır. Diğer durumlarda yasal miras payının dörtte üçü korunur. Kardeşlerin saklı payı bulunmaz.

Örneğin yalnızca iki çocuğu bulunan ve eşi olmayan bir kişinin mirasında çocukların her biri yasal olarak yarım pay sahibidir. Her çocuğun saklı payı terekenin dörtte biridir. Bu durumda mirasbırakan, hesaplamayı etkileyen başka bir unsur bulunmadığı varsayımıyla malvarlığının yarısı üzerinde serbestçe ölüme bağlı tasarrufta bulunabilir.

Saklı pay hesabı yalnızca vasiyetname metnine bakılarak yapılamaz. Terekenin ölüm tarihindeki durumu, borçlar, kanunda dikkate alınan giderler ve gerektiğinde hesaba eklenecek önceki karşılıksız kazandırmalar değerlendirilir. Bu nedenle özellikle yüksek değerli taşınmazların tamamını tek kişiye bırakmayı amaçlayan vasiyetnamelerde hukuki hesaplama önemlidir.

Vasiyetnamede Hangi Düzenlemeler Yapılabilir?

Vasiyetname yalnızca bir evi veya para tutarını belirli kişiye bırakmak için kullanılmaz. Kanunun izin verdiği sınırlar içinde mirasçı atanması, belirli mal bırakılması, koşula bağlı kazandırma yapılması veya vasiyeti yerine getirme görevlisi belirlenmesi mümkündür.

Mirasçı atama ve belirli mal bırakma

Mirasçı atama, kişinin terekenin tamamı veya belirli bir oranı üzerinde mirasçı olarak belirlenmesidir. Atanmış mirasçı, mirasbırakanın ölümüyle birlikte miras hukuku çerçevesinde hak ve yükümlülükler edinir.

Belirli mal bırakma ise farklıdır. Örneğin bir otomobilin belirli kişiye vasiyet edilmesi, o kişiyi mutlaka terekenin genel mirasçısı yapmaz. Vasiyet alacaklısı, kural olarak yükümlü kişilere karşı malın teslimini veya hakkın devrini isteme hakkına sahip olur.

Bu fark, özellikle tereke borçları ve taşınmazların devri bakımından önem taşır. Belirli mal bırakılan kişinin yalnızca vasiyetnameyi göstermesi, taşınmazın tapu kaydının her durumda doğrudan kendi adına geçirilmesi için yeterli olmayabilir. Gerekli miras ve tescil işlemleri ayrıca yürütülür.

Vasiyeti yerine getirme görevlisi

Mirasbırakan, vasiyetnamede bir veya birden fazla vasiyeti yerine getirme görevlisi atayabilir. Bu kişi, kanuni koşullar çerçevesinde tereke işlemlerinin yürütülmesi ve vasiyet hükümlerinin uygulanmasıyla ilgilenir.

Birden fazla malvarlığı unsurunun bulunması, mirasçılar arasında anlaşmazlık ihtimali veya yerine getirilmesi gereken farklı yükümlülükler böyle bir görevlendirmeyi yararlı kılabilir. Görevlinin yetkileri sınırsız değildir ve görevini kanuna uygun şekilde yerine getirmesi gerekir.

Vasiyetname Sonradan Değiştirilebilir mi?

Vasiyetname düzenleyen kişi, hayattayken önceki vasiyetinden tamamen veya kısmen dönebilir. Bunun için kanunun kabul ettiği yöntemlerden biriyle yeni vasiyetname düzenlenmesi mümkündür. Önceki vasiyetnamenin usulüne uygun şekilde yok edilmesi de kanunda düzenlenen dönme yollarındandır.

Yeni düzenlenen vasiyetname önceki belgeyi açıkça tamamlamıyorsa sonraki vasiyetnamenin öncekinin yerini almasına ilişkin kanuni kural uygulanır. Bununla birlikte birden fazla belgenin bulunması, hangi hükümlerin yürürlükte olduğunun yorumlanmasını gerektirebilir.

Özellikle yalnızca bir taşınmazla ilgili değişiklik yapılmak isteniyorsa önceki vasiyetnamenin hangi hükümlerinin korunduğunun açık yazılması uyuşmazlık riskini azaltır. Önceki belge noter tarafından düzenlenmişse değişikliğin de mutlaka aynı noterde yapılması zorunlu değildir. Ancak kullanılan yeni yöntem yine geçerli bir vasiyetname şekline uygun olmalıdır.

Vasiyet edilen malın sonradan satılması da dikkate alınmalıdır. Belirli mal bırakma vasiyeti, mirasbırakanın o mal üzerinde vasiyetle bağdaşmayan sonraki tasarrufu nedeniyle, vasiyetnamede aksi belirtilmedikçe ortadan kalkabilir.

Vasiyetname Nerede Saklanmalıdır?

El yazılı vasiyetnameyi düzenleyen kişi belgeyi kendisi muhafaza edebilir. Bununla birlikte belgenin ölüm sonrasında bulunamaması, son arzuların uygulanmasını fiilen zorlaştırır. Ayrıca yetkisiz kişilerin belgeye erişmesi, kaybolma veya tahrifat tartışmalarına neden olabilir.

Türk Medeni Kanunu'nun 538. maddesi, el yazılı vasiyetnamenin açık veya kapalı şekilde notere, sulh hâkimine ya da yetkili memura saklanmak üzere bırakılmasına izin verir. Resmî vasiyetnamenin aslını saklama yükümlülüğü ise düzenleyen resmî görevliye aittir.

Notere saklanmak üzere teslim edilen el yazılı vasiyetname, bu işlem sayesinde kendiliğinden resmî vasiyetnameye dönüşmez. Belgenin geçerliliği için el yazılı vasiyetnameye özgü koşulların ayrıca bulunması gerekir. Noterde saklama işleminin esas yararı belgenin muhafazasına ilişkindir.

Vasiyetname Ölümden Sonra Nasıl Açılır?

Mirasbırakanın ölümünden sonra bulunan vasiyetname, geçerli olup olmadığına bakılmaksızın gecikmeden sulh hâkimine teslim edilmelidir. Vasiyetnameyi saklayan veya ölen kişinin eşyaları arasında bulan kimsenin bu yükümlülüğü bulunmaktadır.

Vasiyetname, tesliminden itibaren bir ay içinde mirasbırakanın yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesinde açılarak ilgililere okunur. Bilinen mirasçılar ve diğer ilgililer, isterlerse hazır bulunabilmeleri için çağrılır. Hak sahiplerine belgenin kendilerini ilgilendiren bölümlerinin onaylı örneği tebliğ edilir.

Vasiyetnamenin mahkemede açılması, içeriğinin kesin olarak geçerli bulunduğu anlamına gelmez. Açılma işlemi esas olarak vasiyetnamenin varlığının ve içeriğinin ilgililere bildirilmesine hizmet eder. Geçerlilik, saklı pay veya kazandırmanın yerine getirilmesi hakkındaki uyuşmazlıklar ayrı hukuki incelemeler gerektirebilir.

Vasiyetname Hangi Durumlarda İptal Edilebilir?

Vasiyetnamenin iptali, kanunda belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde gündeme gelir. Türk Medeni Kanunu'nun 557. maddesi uyarınca başlıca iptal sebepleri; vasiyetçinin ehliyetsizliği, irade sakatlığı, hukuka veya ahlaka aykırı içerik ve kanuni şekil şartlarına uyulmamasıdır.

Örneğin el yazılı vasiyetnamenin başkası tarafından yazılmış olması veya resmî vasiyetnamede zorunlu tanıklık işlemlerinin eksik bırakılması şekle aykırılık iddiasına dayanak oluşturabilir. İptal davasını, tasarrufun iptalinde hukuki menfaati bulunan mirasçı veya vasiyet alacaklısı açabilir.

İptal davasında genel öğrenmeye bağlı hak düşürücü süre bir yıldır. Kanun ayrıca vasiyetnamenin açılmasından itibaren iyi niyetli davalılara karşı on yıllık, iyi niyetli olmayan davalılara karşı yirmi yıllık üst süreler öngörür. Süre başlangıcında tasarrufun, iptal sebebinin ve hak sahipliğinin öğrenilmesi önemlidir.

İptal davası ile tenkis davası farklıdır. İptal davası vasiyetnamenin hukuki geçerliliğini hedefler. Tenkis davası ise saklı payı ihlal eden kazandırmanın kanuni sınırlar içinde azaltılmasını amaçlar. Tenkiste de öğrenmeden itibaren bir yıllık süre ve vasiyetnameler bakımından açılma tarihine bağlı on yıllık üst süre öngörülmüştür. Somut olayın tebligatları ve öğrenme tarihleri süre hesabını etkileyebilir.

Vasiyetname Hazırlarken Sık Yapılan Hatalar

Vasiyetname uyuşmazlıklarında sorun yalnızca mirasın kime bırakıldığıyla ilgili değildir. Düzenleme aşamasındaki basit görünen eksiklikler de belgenin uygulanmasını güçleştirebilir.

• Bilgisayarda yazılmış metni el yazılı vasiyetname sanmak: El yazılı vasiyetname için yalnızca imzanın elle atılması yeterli değildir.
• Tarihi eksik bırakmak: Düzenleme yılının, ayının ve gününün gösterilmesi kanuni şekil şartıdır.
• Malı belirsiz tanımlamak: Birden fazla taşınmaz veya hesap bulunduğunda hangi malın kastedildiği tartışılabilir.
• Saklı payları hesaba katmamak: Bütün mirası tek kişiye bırakma isteği, saklı paylı mirasçıların tenkis hakkını ortadan kaldırmaz.
• Tanık seçimini önemsememek: Resmî vasiyetnamede kanunen yasaklı kişilerin katılımı hukuki sorun yaratabilir.
• Birden fazla çelişkili belge bırakmak: Sonraki vasiyetnamelerin önceki hükümler üzerindeki etkisi açık olmayabilir.
• Vasiyetnameyi bulunamayacak yerde tutmak: Belgenin ölümden sonra yetkili mahkemeye ulaştırılması gecikebilir.

Bir kişinin yalnızca tek taşınmazını belirli bir yakınına bırakmak istemesiyle, farklı evliliklerden çocukları bulunan ve şirket paylarına sahip bir kişinin malvarlığını düzenlemek istemesi aynı hukuki karmaşıklıkta değildir. Özellikle aile ilişkileri, önceki bağışlar, taşınmazların mülkiyet durumu ve mirasçıların saklı payları birlikte değerlendiriliyorsa profesyonel hukuki inceleme, tasarrufun istenen sonuca uygun kurulmasına yardımcı olur.